COLUMN | Nieuw Leiderschap

De formateur is aan het werk. Hamer slaat nog geen spijkers met koppen. Partijleiders lopen af en aan om een kabinet in elkaar te timmeren. Iedereen is het geklungel zat. Koppen. Weer van die figuren straks uit de partijpot die geen zakenkennis hebben? De formateur zou moeten beginnen met een persoonlijkheidstest voor de komende kabinetsleden. Of nee, er moet eerst geestverruimende thee worden gedronken. Dat deed ex-burgemeester Van Bekkum ook. Die heeft het licht gezien. Ik ben Van Bekkum niet. Doe mij eerst maar een zakenkabinet.

Geklungel stopt niet als bestuurders simpelweg de competenties missen om complexe problemen adequaat op te lossen. Doofpotten en misstanden zien we om ons heen. Die zijn te wijten aan mismanagement, competenties en ervaring. Het oplossen van moeilijke vraagstukken vraagt meer dan gladde praatjes. Dat heeft ook te maken met de ambtenarij met hun chefs op sleutelposities bij een ministerie.

Eerst even over de ministers en staatssecretarissen. Hoe selecteer je die? Je hebt ‘harde politici’ nodig met kennis van zaken voor hun post. En ze moeten persoonlijkheid hebben. Met kenmerken als: stabiliteit, authenticiteit, passie, betrouwbaarheid, evenwichtigheid, doorzettingsvermogen en visie. Visie gaat over zien wat er nog niet is. Probeer maar eens een zakenkabinet met vrouwen en mannen die op hun terrein aangetoond hebben iets in hun mars te hebben. Of leiders uit het bedrijfsleven van de politiek weg moeten blijven? Zou kunnen, ze denken vaak te ‘rechts’. Maar ik weet het niet. Nauwkeurige selectie is vereist.

Er moeten voor selectie van kandidaat- Kamerleden ook hardere eisen gaan gelden. Ambitieuze figuren moeten eerst levens-, bedrijfs-, en organisatie-ervaring opdoen. Een casus: de Klimaatproblematiek. Mijn generatie heeft roofbouw gepleegd op moeder aarde.

Goed dat de jeugd de vijftigplussers voor dit gedrag aan de jas trekt. Prima dat ze misgroei signaleren. Kijk naar Milieudefensie. Shell moet het roer wenden. En de rest. En wij allemaal. Luisteren naar de jeugd is goed, maar je moet het niet overtrekken. Naast het meisje Thunberg heb je opa Terlouw ook nodig.

Tja, Frysk Statenlid de Groot, besluiten worden veelal genomen door vijftigplussers. Klopt. En waarom? Zij hebben al levenswijsheid opgebouwd. Zaken als het Klimaatvraagstuk moet je, na signalering en het mobiliseren van de wil dit in goede banen te leiden, in handen geven van gelouterde bestuurders. Met kennis en moed.

Schrijf de vijftigplussers met bewezen kwaliteiten niet af. Dit zei Aristoteles: ‘Jonge mensen denken dat ze alles weten, en zijn altijd erg zeker van hun zaak.’ Ik pleit voor én-én. Vijftigplussers en jonge mensen (die hebben nu veelal een goede opleiding) en kunnen ervaring en (niet zelfgerichte) jeugdige ambities koppelen.

Tja, wat je dan moet selecteren komt in de buurt van die aangestipte kwaliteiten: Stabiliteit, authenticiteit, passie, betrouwbaarheid, evenwichtigheid, doorzettingsvermogen en visie.

Joute de Graaf.